Werk is nog nooit zo werkbaar geweest

Opinie van 01/10/2015 door Fa Quix

Met de regelmaat van de klok komen er berichten op ons af zoals “de stress op het werk wordt onhoudbaar” of “de combinatie werk en gezin gaat zo moeilijk”, of “de burn-outs pieken”… enzovoort. Allemaal geven ze de indruk of het signaal dat werken ‘een straf’ en zeker ongezond is, en ons de kans ontneemt op een harmonieus gezins- en sociaal leven.

En dus moet er werk worden gemaakt van ‘werkbaar werk’, een modeterm die snel opgeld heeft gemaakt naar aanleiding van de discussies over de verlenging van de wettelijke pensioenleeftijd.

Echter, zelden of nooit worden de positieve aspecten van ‘werken’ in het daglicht gesteld. Laat ons vooral het verwerven van een inkomen (koopkracht) en de eraan verbonden welvaart niet vergeten! Een leven in comfort met kansen op zelfontplooiing kunnen de meeste mensen alleen maar hebben, precies omdàt ze werken. En wie langer blijft werken, blijft ook langer gezond, zoals uitgebreid wetenschappelijk onderzoek heeft aangetoond.

Bovendien is ‘werk’ een bevestiging van zijn/haar maatschappelijke waarde: men levert een positieve bijdrage aan het bedrijf en de samenleving. Een hele grote groep werkenden haalt voldoening uit zijn/haar job. Acht op de tien Vlamingen haalt veel motivatie en plezier uit het werk, zoals professor en arbeidsmarktspecialist Luc Sels (tevens decaan aan de faculteit Economie van de KU Leuven) het stelt (in Trends van 3 september 2015). En nog straffer: “Dat aandeel (percentage) stijgt nog met de leeftijd en piekt bij de 55-plussers. Dat blijft ook zo nu het aandeel werkende 55-plussers toeneemt.”

“Ik word moe van het ongrijpbare debat over werkbaar werk en de vanzelfsprekendheid waarmee onze loopbanen met citroenen worden vergeleken. Werk is nog nooit zo werkbaar geweest. Ik wil waarschuwen voor een eenzijdige focus op werkbaarheid”, affirmeert professor Luc Sels.

Natuurlijk zijn er jobs en leeftijden waarop men werknemers wat meer moet ontzien. En mag de aandacht voor ergonomie en een menselijke arbeidsorganisatie niet verslappen. Maar Luc Sels vraagt dat men hierin toch niet te ver zou gaan: “Ontzien kan en moet af en toe, maar wordt best niet de standaard in het eindeloopbaanbeleid. Maatwerk is van belang. Lang niet elke medewerker moet bij een oplopende leeftijd worden ontzien. Is een medewerker nog volop productief op 58, behandel hem dan ook zo. Alsof hij 28 is.”

Ook in onze sectoren zal in de komende maanden en jaren het debat over ‘werkbaar werk’ worden gevoerd. En er zullen zeker oplossingen voor bepaalde situaties moeten worden gevonden, in goed overleg. Maar laat ons het probleem vooral niet dramatiseren, en de woorden van de arbeidsmarktexperten zoals prof. Luc Sels indachtig blijven: “Werk is nog nooit zo werkbaar geweest.”

Fa Quix, directeur-generaal, en Filip De Jaeger, adjunct-directeur-generaal