Het politieke vacuüm op federaal niveau is een gevaarlijke situatie

Opinie van 08/11/2019 door Fa Quix

Een half jaar na de verkiezingen van 26 mei is er nog steeds geen uitzicht op een nieuwe federale regering. Sommigen zullen denken: “Dan kunnen ze ook geen maatregelen nemen die de ondernemingen storen, of erger, ons nog meer belasten.” Anderen zeggen dat er nu toch ‘gewestregeringen zijn die besturen’, zodat er toch geen groot probleem is? En nog anderen zullen misschien denken dat er toch niets verandert, of er nu een federale regering is of niet.

Helaas zijn dit allemaal maar halve waarheden. Zoals we reeds eerder stelden, zijn nog heel wat bevoegdheden federaal. Zeker bevoegdheden die een rechtstreekse impact hebben op de bedrijven en de bedrijfsvoering: het vennootschapsrecht, de vennootschapsbelasting, de sociale zekerheid, het arbeidsrecht… En het federale overheidsbudget is nog steeds het belangrijkste, zeker met de sociale zekerheid erbij. De onheilspellende berichten dat het overheidstekort dit jaar – en ook volgend jaar – ontspoort, moet ons de urgentie van de toestand doen inzien. Het tekort loopt nu al op tot boven 10 miljard euro.

En het wordt pas echt gevaarlijk wanneer het Parlement dit vacuüm rond de ontslagnemende federale minderheidsregering opvult met wisselmeerderheden. We hebben nu wel een nieuwe Eerste Minister, maar van welke regering? Eén die bijlange na geen meerderheid heeft, en dus ook geen macht. Wat daar de onverwachte gevolgen van kunnen zijn, hebben we eind oktober meegemaakt: een begroting van voorlopige twaalfden werd goedgekeurd met een begrotingsvoorstel voor méér uitgaven in de zorgsector… voorstel ingediend door de communistische PVDA gesteund door extreemrechts (Vlaams Belang) – ‘les extrêmes se touchent’ – met verder een links rood-groen verbond over de taalgrens heen. Kostprijs? 400 miljoen euro.

Dat is een heikele situatie. Want what’s next? Het genoemde bonte monsterverbond kan zo nog heel wat andere uitgaven bedenken en goedkeuren. Sp.a-voorzitter – nog even John Crombez – liet al vallen dat hij bv. de btw op elektriciteit terug naar 6 % zou willen brengen en de minimumpensioenen verhogen, enz. Dat zouden extra uitgaven zijn van niet minder dan 2 miljard euro… gestemd door partijen die geen uitvoerende macht uitoefenen en dan ook moeilijk ter verantwoording kunnen worden geroepen. Extra belastingen op de bedrijven? Ze zouden zomaar gestemd kunnen worden.

Neen, het kan niet de bedoeling zijn dat van het politieke vacuüm misbruik wordt gemaakt om uitgaven te doen die niet in een ruimer en evenwichtig én door een regering goedgekeurd beleidskader passen. 

Vandaar dat we dringend een nieuwe federale regering nodig hebben. Om hogergenoemd gevaar te elimineren. Maar ook om beleid te voeren dat verantwoord en nodig is. En klaar staat om de uitdagingen van vandaag en morgen met daadkracht aan te pakken.

Bijvoorbeeld om de gevolgen van de Brexit op te vangen indien er alsnog een no-deal komt – kan bv. ook nog eind januari… of eind december 2020. Of om de krapte op de arbeidsmarkt aan te pakken (samen met de gewestregeringen), en de vergrijzing (de pensioenen!), de gezondheidszorg,  de mobiliteitsproblemen…

Het huidige politieke vacuüm op federaal niveau is dus een onhoudbare, zelfs gevaarlijke situatie. Hoe langer het duurt, hoe groter het gevaar op een verdere ontsporing van het overheidsdeficit. En hoe groter de inspanningen zullen zijn die burgers en bedrijven zullen moeten leveren om deze ontsporing te helpen rechttrekken… door maatregelen die de volgende federale regering onvermijdelijk zal moeten nemen.

Fa Quix, directeur-generaal