Een nakende handelsoorlog dreigt de wereldeconomie onderuit te halen

Opinie van 29/06/2018 door Fa Quix

Nu al maandenlang haalt Amerikaans President Trump het wereldnieuws met zijn protectionistische discours ‘America First’. Beetje bij beetje zakken we weg in een spiraal van een handelsconflict dat dreigt uit te monden in een echte handelsoorlog. Daarbij valt amper te vatten dat de persoon die geacht wordt de leider van de vrije wereld te zijn, zijn beste bondgenoten, de Europese Unie en haar lidstaten, wil treffen. Helaas doet hij dat wel. Begrijpe wie kan.

Het begon met 25 % heffing op staal en 10 % op aluminium, met het potsierlijke argument van de ‘nationale veiligheid’. Benieuwd welk ‘terroristisch gevaar’ er eventueel zou schuilgaan in bijvoorbeeld een stalen plaat. De man die zich steeds verongelijkt voelt door ‘fake news’ blijkt zelf één van de grootste bronnen van nepnieuws te zijn. Het is een gekende tactiek: iemand – onterecht – van iets beschuldigen om zelf de dans te ontspringen.

Maar het blijft niet bij staal en aluminium alleen. Omdat de EU niet anders kan neemt zij – tegen haar zin – ook tegenmaatregelen, met straftarieven van 25 %, op bv. Harley Davidsons. De President van Amerika reageert ‘verontwaardigd’. En onderzoekt prompt nieuwe tegenmaatregelen: waarom geen 20 % op de invoer van auto’s uit Europa? Ook zogezegd om redenen van ‘nationale veiligheid’. U herkent ongetwijfeld een soortgelijk schouwspel wanneer u uw kinderen of kleinkinderen ziet ruzie maken.

Maar helaas is dit bittere ernst. En zeggen dat we nog maar amper twee jaar geleden volop onderhandelden over een allesomvattend vrijhandelsakkoord tussen de EU en de VS, het zogenaamde TTIP, het Transatlantic Trade and Investment Partnership. Dat was een logisch verhaal, gezien de zeer goede betrekkingen tussen Amerika en Europa. Het zou ons beide, het westers blok, versterkt hebben. Vandaag lijkt het evenwel een verre droom.

Wat bezielt toch die Amerikaanse President? Want hij dient er niet eens de Amerikaanse economische belangen mee. En akkoord dat het grote handelsdeficit van Amerika hem stoort. Maar dat hij eindelijk eens de feiten onder ogen zou willen zien. Echter, ‘facts’ en ‘Trump’ blijken moeilijk verenigbare zaken te zijn. 

De feiten spreken duidelijk voor zich: het Amerikaanse handelsdeficit wordt in zeer grote mate veroorzaakt door… China, dus niet door Europa.

En ja, ‘China cheats’, speelt het spel niet eerlijk. Dumping, namaak, muntmanipulatie, handelsfraude, … dat alles en nog veel meer, daaraan bezondigt China zich. Terecht dat Trump dit wil aanpakken. Maar waarom tegelijkertijd zijn beste bondgenoten treffen?

De échte handelsoorlog start op 6 juli. Dan heft de VS importtaksen op liefst 50 miljard dollar Chinese invoergoederen. Als China – zoals verwacht – ook daarop reageert met gelijkwaardige invoerheffingen tegen de VS, dan zal Trump wellicht het grof geschut bovenhalen: nog eens heffingen op … 200 miljard dollar aan Chinese invoer in Amerika. 6 juli dus, dat wordt de nieuwe D-Day!

Waar gaat die escalatie eindigen? Niemand die het weet. Maar de kans is niet gering dat de huidige hoogconjunctuur tegen het einde van dit jaar helemaal in het niets verdwenen zal zijn. De economische weerbots zou wel eens tot een nieuwe, wereldwijde recessie kunnen leiden, in 2019 of kort daarna. Maar ook dan zal Trump wel een externe zondebok vinden om die catastrofe uit te leggen, bij voorkeur via Twitter. Want hem treft geen enkele schuld, natuurlijk. Hij voelt zich God de vader. Laat ons hopen dat het Amerikaanse bedrijfsleven hem terug met beide voeten op de grond zet.

Fa Quix, directeur-generaal