De Brexit – Een saga zonder happy end, al werd een catastrofe (voorlopig) afgewend

Opinie van 08/11/2019 door Fa Quix

Het ziet er naar uit dat er geen No Deal Brexit komt. Toch niet op korte termijn. Maar dat we zelfs dát reeds als goed nieuws beschouwen, is merkwaardig. Want de uittreding van het Verenigd Koninkrijk uit de Europese Unie is hoe dan ook een achteruitgang, en géén vooruitgang. Het is een stap terug, zowel in de tijd als inzake samenwerking. De EU is immers een project van samenwerking van en tussen de leden van dat project, namelijk de lidstaten, en dit ten voordele van die leden. Het vertrek van één van die leden is een verlies, voor beide zijden. In het Engels zouden we spreken van ‘a lose-lose’.

En zelfs vooraleer de Brexit er eindelijk zal zijn, is dat verlies er al. De Britse centrale bank, de Bank of England, heeft berekend dat de Britse economie al minstens 60 miljard pond aan economische groei mislopen is sinds het referendum van juni 2016. Hoofdoorzaak is de onzekerheid die de Britse consumenten tot voorzichtigheid aanzet in hun bestedingen en daardoor grote aankopen, zoals auto’s en interieurinrichting, uitstellen. Maar ook de hogere inflatie als gevolg van de verzwakking van het pond heeft de koopkracht van de gemiddelde Brit aangetast. En tot slot zijn er de vele ‘relocaties’ van bedrijven die wegtrekken uit het VK richting Ierland of het Europese continent.

Eind oktober van dit jaar werden aan de Brexit-saga nieuwe hoofdstukken gebreid, met steeds wisselende kansen tussen de hoofdrolspelers. Een catastrofale No Deal Brexit is (voorlopig) van de baan. En wanneer de aanvaarde Brexit Deal volledig door het Britse parlement geraakt, dan start een overgangsperiode tot eind 2020 (verlengbaar met 1 of met 2 jaar). In die overgangsperiode verandert er niets voor de handeldrijvende bedrijven. Dat zal ongetwijfeld voor enige rust zorgen, en voor continuïteit in de handelsrelaties.

Dat een No Deal door niemand gewenst wordt, betekent niet dat het gevaar definitief geweken is. Eind januari 2020 en eind december 2020 zouden weer eens stressvolle ‘No Deal’-momenten kunnen worden. Maar stilaan verschuift de focus toch naar de nieuwe toekomstige handelsrelatie tussen het VK en de EU.

De Brexit-perikelen van de voorbije drieëneenhalf jaar lijken een saga zonder happy end te worden. Maar tegelijk werd een catastrofe – No Deal – afgewend, voorlopig toch. Aan onze overheden, vooral de federale en de Vlaamse, hebben we samen met andere werkgeversorganisaties zoals VBO, VOKA, Fevia (voeding)... gevraagd om ervoor te zorgen dat de Brexit zo zacht mogelijk zou verlopen met zo weinig mogelijk hinder voor de bedrijven. Ook de havenautoriteiten van Zeebrugge, Antwerpen en Gent, evenals de douane zelf en FIT in Vlaanderen, hebben hun volle medewerking geleverd, en doen dat nog steeds. En ten slotte de bedrijven zelf: zij hebben getoond dat ze er zo goed als mogelijk klaar voor zijn.

Van toen de uitslag van het Brexit-referendum bekend werd, hebben Fedustria en de betrokken bedrijven ingezet op ‘damage control’. De ‘control’ is er nu (de No Deal is – hopelijk definitief – van de baan), maar de ‘damage’ is er ook, zelfs al is die onder controle (lees: beperkt, het had veel erger kunnen zijn). We kunnen het niet genoeg herhalen: er zijn geen winnaars in de Brexit-saga. 

Fa Quix, directeur-generaal